Kamieniołom Liban

Ten jeden z największych w Krakowie kamieniołomów wapienia, znajdujący się u podnóża Kopca Krakusa już nie jest taki tajemniczy jak mogłoby się wydawać.
Bliskość wspomnianego kopca, a także terenu byłego obozu koncentracyjnego KL Plaszow sprawia, że gdy tylko warunki pogodowe sprzyjają, na terenie kamieniołomu można spotkać całkiem sporo ludzi.
W dodatku jest to jeden z najbardziej dzikich, poindustrialnych terenów i to niemal w centrum Krakowa!
Wiele osób wspinających się na kopiec, z jego szczytu oprócz wspaniałego widoku na miasto dostrzega właśnie kamieniołom i zapewne niejednego ciągnie żeby sprawdzić jak tam jest.

Wydobycie wapienia w tym miejscu prowadzono już od czasów średniowiecza.
Na większą skalę prawdopodobnie rozpoczęto w drugiej połowie XIX wieku, gdy Bernard Liban krakowski przedsiębiorca pochodzenia żydowskiego założył firmę zajmującą się obróbką skał wapiennych do różnych celów. Przedsiębiorstwo (później pod inną nazwą) działało aż do niemieckiej okupacji podczas II wojny światowej.

W 1942 roku niemieckie władze przejęły kamieniołom i utworzyli w nim karny obóz dla służby budowlanej (Baudienst).
Przebywało w nim około 400 więźniów, głównie narodowości Polskiej i Ukraińskiej (przez okres całej działalności obozu karnego przewinęła się dużo większa liczba).
Praca w tym obozie karnym jak nietrudno się domyślić była niezwykle ciężka i stresująca.
Na porządku dziennym było bicie, popędzanie, praca ponad siły. Więźniowie nie mogli liczyć także na godne racje żywnościowe i warunki bytowe.

W 1944 roku zapadła decyzja o likwidacji obozu, podczas której zdecydowanej większości więźniów udało się zbiec. Pozostała reszta, która nie była w stanie tego dokonać została rozstrzelana na miejscu.
To wydarzenie upamiętnia pomnik martyrologii, znajdujący się na terenie byłego kamieniołomu.
Po wojnie kamieniołom został upaństwowiony i w dalszym ciągu prowadzono eksploatację złóż.
W latach siedemdziesiątych XX wieku stara infrastruktura została zastąpiona nową, której pozostałości możemy obserwować do dnia dzisiejszego.
Wydobycie zakończono w 1986 roku i od tamtej pory kamieniołom jest opuszczony.

High life ;)

Stairway to heaven...

 

W 1993 roku terenem zainteresowała się ekipa reżysera Stevena Spielberga, który postanowił w kamieniołomie umieścić obóz koncentracyjny na potrzeby swojego filmu "Lista Schindlera".
Za każdym razem uczulam, że "infrastruktura obozowa", czyli słupki, zasieki, ulice wybrukowane zniszczonymi macewami NIE SĄ pozostałościami obozu koncentracyjnego, który znajdował się w sąsiedztwie kamieniołomu, a jedynie pozostawionymi elementami scenografii.

Oporni, którym nie chce się czytać a będą na miejscu, niech chociaż zwrócą uwagę na to, że macewy, z których ułożona jest droga się powtarzają.
Scenografię wykorzystał także krakowski zespół metalowy Hellias, który nakręcił w tym miejscu kilka scen do teledysku "A.D. Martyrology".

 

Słupki zasiekowe z izolatorami - pozostałość scenografii do filmu "Lista Schindlera".

Droga z macew - pozostałości scenografii do filmu "Lista Schindlera".

Na dnie kamieniołomu w kilku miejscach znajdują się zagłębienia wypełnione wodą. Niegdyś można w nich było zaobserwować pływające kolorowe rybki, chyba karpie koi lub karasie.

Jako, że wszystkie kamieniołomy są terenami niebezpiecznymi, każdy wchodzi tam na własną odpowiedzialność i należy przy tym zachować szczególną uwagę. Odradzam zbliżania się do stromych urwisk osobom z lękiem wysokości. Odradzam również wspinanie się po skałkach i elementach pozostawionych na terenie kamieniołomu (budowle grożą zawaleniem).
Zalecam zabranie odpowiedniego obuwia oraz wybranie się na spacer wraz z towarzystwem.

Kopiec Krakusa widoczny na szczycie wapiennego wzniesienia.

Te ruiny to prawdopodobnie pozostałości prochowni z czasów zaboru austriackiego.

Kamienny krąg.

Zakrzówek to nie jest, ale i tak robi wrażenie.

☕ Podobał Ci się ten post? Jeśli chcesz mnie wesprzeć, to możesz postawić mi symboliczną wirtualną kawę. Będzie mi bardzo miło i da mi to motywację do dalszego działania! 👇👇👇

Postaw wirtualną kawę ☕

Schloss Wartenberg w Przegorzałach - pamiątka po niemieckiej okupacji Krakowa

Jadąc w kierunku Bielan lub Tyńca (zwłaszcza Wiślaną Trasą Rowerową), pewnie wielu zastanawiało się cóż to za majestatyczna budowla wystaje na krańcu Lasu Wolskiego na przegorzalskich skałach wapiennych.
O Zamku Królewskim na Wawelu wie każdy Polak, słyszało o nim wielu za granicami naszego kraju. Niewielu jednak wie, że w Krakowie znajduje się jeszcze jeden zamek, znacznie młodszy i wciąż skrupulatnie pomijany w ofercie turystycznej stolicy Małopolski.

Dzieje się to z uwagi na niechlubną historię jego powstania. Otóż Zamek Przegorzalski został zbudowany jako Schloss Wartenberg (niem. zamek góra-strażnica) z polecenia niemieckiego okupanta w okresie II wojny światowej. Jest jednym z niewielu zachowanych dzieł architektury III Rzeszy w Krakowie.

Cała historia zaczęła się prawdopodobnie w okolicy roku 1940 gdy baron Otto von Wächter, starosta dystryktu krakowskiego w czasie okupacji, zechciał zamieszkać w willi znanego i poważanego krakowskiego architekta Adolfa Szyszko-Bohusza, która znajduje się po dziś dzień w sąsiedztwie później wybudowanego zamku.
Willa ta jest oryginalną budowlą, zaprojektowaną przez samego właściciela, która została wybudowana w latach 1928-1929 w formie półrotundy. Oprócz willi na wzgórzu znajdował się ogród oraz basen, którego pozostałości możemy nadal obejrzeć.

Herb "Odyniec".

Herb "Korab".

Dawny ogród i basen.

Naziści chcieli wymusić na architekcie zamianę willi na inne grunty lub zaproponować dzierżawę, lecz ten był nieugięty i nie wyraził zgody. Skończyło się to aresztowaniem go pod fałszywym pretekstem.
Wkrótce potem ruszyły plany rozbudowy wzgórza, na którym Wächter postanowił wybudować sporej wielkości zamek, pod przykrywką sanatorium dla esesmanów.
W 1942 roku ruszyły prace związane z budową zamku wraz z zespołem pomniejszych budynków.
Jako część budulca użyto ponoć materiałów pochodzących z rozebranego klasztoru w Nowym Wiśniczu. 

Wspomniany wcześniej Szyszko-Bohusz został zmuszony przez Niemców do podpisania się pod planami na których widniały także podpisy architektów z Rzeszy Richarda Pfoba i Hansa Petermaira.
Niemcy planowali także połączenie zamku z gościńcem przebiegającym u stóp wzgórza kolejką linową, lecz inwestycja nie została rozpoczęta. 

Po przepędzeniu niemieckiego okupanta, kolejny sowiecki utworzył w zamku szpital.
Prawowity właściciel gruntów Szyszko-Bohusz bezskutecznie próbował odzyskać mienie od komunistycznych władz, zatem w konsekwencji Willa Baszta oraz zamek wraz z przyległościami zostały znacjonalizowane.
Od 1952 roku mieścił się tutaj Instytut Badawczy Leśnictwa.
Od 1973 roku obiekt zmienił gospodarza na Uniwersytet Jagielloński. Dodatkowo w zamku mieści się hotel oraz restauracja.

Główne wejście do zamku.

Wartownia - garaż.

Naprawdę polecam wybrać się tutaj chociażby dlatego, by podziwiać zapierające dech w piersiach widoki roztaczające się z zamkowego tarasu.
Oprócz rozległej doliny Wisły widać stąd przy dobrych warunkach Beskidy oraz Tatry.
Tuż obok znajduje się także rezerwat "Skałki Przegorzalskie".

Widok na dolinę Wisły i Kraków.

W oddali po prawej widoczny Klasztor Kamedułów na Srebrnej Górze.

Dodatkowo w ogrodzie znajduje się kilka rzeźb autorstwa artystki Marioli Wawrzusiak.

☕ Podobał Ci się ten post? Jeśli chcesz mnie wesprzeć, to możesz postawić mi symboliczną wirtualną kawę. Będzie mi bardzo miło i da mi to motywację do dalszego działania! 👇👇👇

Postaw wirtualną kawę ☕