Górka Pychowicka zimą

 

Na Górkę Pychowicką, wzgórze wznoszące się po lewej stronie drogi prowadzącej do Tyńca, warto wybrać się o każdej porze roku. A dlaczego szczególnie warto wybrać się zimą i to najlepiej tą śnieżną?

Głównym powodem, przynajmniej dla mnie, są kawerny. Wykute w skale wapiennej przez żołnierzy austro-węgierskich w latach 1914-1916 korytarze i komory, które służyć miały niegdyś do celów magazynowych.

To właśnie zimą możemy w kawernach zaobserwować ciekawe zjawisko powstawania stalagmitów.

Lodowe stalagmity powstają w kawernach pychowickich wskutek skapywania wody ze stropu pod wpływem grawitacji na spąg, na którym woda zastyga w lodowej postaci.

Efekty możecie obejrzeć na zdjęciach poniżej.

W całej Górce Pychowickiej wykuto w skale trzy kawerny. Jedną najdłuższą, o długości całkowitej 147 metrów, z dwoma wejściami zakończonymi betonowymi otworami, w części zachodniej oraz dwoma pozostałymi umiejscowionymi bardziej pośrodku wzgórza, w wykutym skalnym kanionie.

 

Kawerna Pychowice III (jedno z dwóch wejść).

Kawerna Pychowice II.

Kawerna Pychowice I.

Szczególnie fajnie zimą jest wybrać się do tych dwóch kawern w kanionie, ponieważ latem niekiedy ciężko przebrnąć jest przez chmarę krwiożerczych komarów. Z kolei latem kanion jest również malowniczy i przypomina nieco scenerię z filmu "Władca Pierścieni". Wybór należy do was!

Wąwóz przy kawernach latem.

 

Na wzgórzu oprócz kawern znajdują się jeszcze inne obiekty związane z Twierdzą Kraków.

Są to baterie artyleryjskie umiejscowione na samym szczycie wzgórza, jedna tuż obok urwiska nad największym z kamieniołomów, a druga nieco niżej w kierunku południowo-zachodnim.

Formy ziemne baterii, choć nieco już zniekształcone, można bez problemu namierzyć w terenie.

Wspomniałem przy okazji o dawnym kamieniołomie wapienia, których całkiem sporo jest w tej ćwiartce Krakowa. Nie mogło go zabraknąć także w Górce Pychowickiej. Z urwiska nad kamieniołomem rozpościera się piękny widok na Las Wolski, w tym na zamek w Przegorzałach, Przełęcz Przegorzalską oraz Sikornik z charakterystycznym punktem widokowym oraz oczywiście Kopcem Kościuszki. Niedaleko kawerny pychowickiej III, tej z betonowymi wejściami jest drugi, mniejszy kamieniołom.

Widok znad urwiska nad jednym z kamieniołomów.

 

Oprócz punktu widokowego nad kamieniołomem, piękne widoki można podziwiać jeszcze w kilku miejscach w tym z jednego mamy widok na porośnięte lasem Górki Tynieckie oraz na stronę południową na Ruczaj i Skotniki.

 

Choć trasa nie jest raczej wymagająca dla w pełni sprawnych osób, to zadbano o to, żeby ci mniej sprawni mogli spocząć w kilku miejscach na ławeczkach lub schronili się przed niezbyt sprzyjającymi warunkami atmosferycznymi w altanie.

Dla ludzi żądnych wiedzy przygotowano tablice informacyjne z fauną i florą Uroczyska Górka Pychowicka. Szkoda tylko, że w związku z przebiegającym nieopodal, bo przez leżące po drugiej stronie szosy wzgórze Solnik, szlakiem Twierdzy Kraków, nie zadbano o informacje na temat obiektów związanych z nią. Niestety nie można mieć wszystkiego...

Kolejny z dawnych kamieniołomów.

🗺️ Obiekty Twierdzy Kraków opisane na blogu w aplikacji Google Maps

☕ Podobał Ci się ten post? Jeśli chcesz mnie wesprzeć, to możesz postawić mi symboliczną wirtualną kawę. Będzie mi bardzo miło i da mi to motywację do dalszego działania! 👇👇👇

Postaw wirtualną kawę ☕

Kamieniołom Liban

Ten jeden z największych w Krakowie kamieniołomów wapienia, znajdujący się u podnóża Kopca Krakusa już nie jest taki tajemniczy jak mogłoby się wydawać.
Bliskość wspomnianego kopca, a także terenu byłego obozu koncentracyjnego KL Plaszow sprawia, że gdy tylko warunki pogodowe sprzyjają, na terenie kamieniołomu można spotkać całkiem sporo ludzi.
W dodatku jest to jeden z najbardziej dzikich, poindustrialnych terenów i to niemal w centrum Krakowa!
Wiele osób wspinających się na kopiec, z jego szczytu oprócz wspaniałego widoku na miasto dostrzega właśnie kamieniołom i zapewne niejednego ciągnie żeby sprawdzić jak tam jest.

Wydobycie wapienia w tym miejscu prowadzono już od czasów średniowiecza.
Na większą skalę prawdopodobnie rozpoczęto w drugiej połowie XIX wieku, gdy Bernard Liban krakowski przedsiębiorca pochodzenia żydowskiego założył firmę zajmującą się obróbką skał wapiennych do różnych celów. Przedsiębiorstwo (później pod inną nazwą) działało aż do niemieckiej okupacji podczas II wojny światowej.

W 1942 roku niemieckie władze przejęły kamieniołom i utworzyli w nim karny obóz dla służby budowlanej (Baudienst).
Przebywało w nim około 400 więźniów, głównie narodowości Polskiej i Ukraińskiej (przez okres całej działalności obozu karnego przewinęła się dużo większa liczba).
Praca w tym obozie karnym jak nietrudno się domyślić była niezwykle ciężka i stresująca.
Na porządku dziennym było bicie, popędzanie, praca ponad siły. Więźniowie nie mogli liczyć także na godne racje żywnościowe i warunki bytowe.

W 1944 roku zapadła decyzja o likwidacji obozu, podczas której zdecydowanej większości więźniów udało się zbiec. Pozostała reszta, która nie była w stanie tego dokonać została rozstrzelana na miejscu.
To wydarzenie upamiętnia pomnik martyrologii, znajdujący się na terenie byłego kamieniołomu.
Po wojnie kamieniołom został upaństwowiony i w dalszym ciągu prowadzono eksploatację złóż.
W latach siedemdziesiątych XX wieku stara infrastruktura została zastąpiona nową, której pozostałości możemy obserwować do dnia dzisiejszego.
Wydobycie zakończono w 1986 roku i od tamtej pory kamieniołom jest opuszczony.

High life ;)

Stairway to heaven...

 

W 1993 roku terenem zainteresowała się ekipa reżysera Stevena Spielberga, który postanowił w kamieniołomie umieścić obóz koncentracyjny na potrzeby swojego filmu "Lista Schindlera".
Za każdym razem uczulam, że "infrastruktura obozowa", czyli słupki, zasieki, ulice wybrukowane zniszczonymi macewami NIE SĄ pozostałościami obozu koncentracyjnego, który znajdował się w sąsiedztwie kamieniołomu, a jedynie pozostawionymi elementami scenografii.

Oporni, którym nie chce się czytać a będą na miejscu, niech chociaż zwrócą uwagę na to, że macewy, z których ułożona jest droga się powtarzają.
Scenografię wykorzystał także krakowski zespół metalowy Hellias, który nakręcił w tym miejscu kilka scen do teledysku "A.D. Martyrology".

 

Słupki zasiekowe z izolatorami - pozostałość scenografii do filmu "Lista Schindlera".

Droga z macew - pozostałości scenografii do filmu "Lista Schindlera".

Na dnie kamieniołomu w kilku miejscach znajdują się zagłębienia wypełnione wodą. Niegdyś można w nich było zaobserwować pływające kolorowe rybki, chyba karpie koi lub karasie.

Jako, że wszystkie kamieniołomy są terenami niebezpiecznymi, każdy wchodzi tam na własną odpowiedzialność i należy przy tym zachować szczególną uwagę. Odradzam zbliżania się do stromych urwisk osobom z lękiem wysokości. Odradzam również wspinanie się po skałkach i elementach pozostawionych na terenie kamieniołomu (budowle grożą zawaleniem).
Zalecam zabranie odpowiedniego obuwia oraz wybranie się na spacer wraz z towarzystwem.

Kopiec Krakusa widoczny na szczycie wapiennego wzniesienia.

Te ruiny to prawdopodobnie pozostałości prochowni z czasów zaboru austriackiego.

Kamienny krąg.

Zakrzówek to nie jest, ale i tak robi wrażenie.

☕ Podobał Ci się ten post? Jeśli chcesz mnie wesprzeć, to możesz postawić mi symboliczną wirtualną kawę. Będzie mi bardzo miło i da mi to motywację do dalszego działania! 👇👇👇

Postaw wirtualną kawę ☕

Kamieniołom w Mydlnikach

Mydlniki, dawna podkrakowska wieś słynąca z wyrobu królewskiego mydła, początek młynówki królewskiej, dziś jedno z fajniejszych miejsc do mieszkania w Krakowie, kryje mnóstwo tajemnic i arcyciekawych miejsc.
Sporo ludzi przejeżdżających ulicą Balicką w kierunku granicy miasta, tuż obok stawów hodowlanych nie ma zapewne pojęcia, że za znajdującym się po drugiej stronie drogi cmentarzem jest dawny mydlnicki kamieniołom wapienia.

Stary, nieczynny kamieniołom należał przed II Wojną Światową do Mydlnickiej Fabryki Wapna i Kamieniołomów Braci Kamsler, po wojnie w 1948 roku przedsiębiorstwo zostało upaństwowione.
Niestety nie posiadam wiedzy do kiedy kamieniołom prosperował i w jakim czasie został opuszczony. Jeśli ktoś zna bliżej temat, to zachęcam do podzielenia się nim w komentarzach. Spacerując po jego terenie można jednak bez trudu wywnioskować, że musiało to być spokojnie kilkadziesiąt lat temu, ponieważ teren jest zdziczały i niewiele ostało się z infrastruktury.
Na jednej ze ścian kamieniołomu zachowały się jakieś metalowe mocowania (strzelam, że służyły do obsługi windy, którą wyciągano urobek lub dostarczano jakieś narzędzia) oraz stary ceglany most o łukowym sklepieniu.

Cegłany most o łukowym sklepieniu.

Na teren kamieniołomu można dostać się na kilka sposobów, z którego dwa są najdogodniejsze.
Pierwszy wariant, to przejście ścieżką od strony ulicy Brzezińskiego (tej bliżej granicy miasta), która prowadzi wgłąb dolnego poziomu kamieniołomu. Drugi, to przejście... ulicą Brzezińskiego (tym razem tą bliżej pętli autobusowej w Mydlnikach) w kierunku torów kolejowych i skręcenie tuż przed nimi w ścieżkę prowadzącą do kamieniołomu.
Wybierając drugi wariant przejdziemy ścieżką prowadzącą tuż nad stromym zboczem kamieniołomu skąd możemy podziwiać go w całej okazałości.
Na samym końcu owej ścieżki sprawniejsi spacerowicze mogą zejść stromym zboczem w dół.
Na terenie kamieniołomu znajdują się dwa ostańce (kopce?), na które można się wdrapać i obejrzeć okolicę. Rozpościera się stamtąd piękny widok na pobliskie stawy, zbiorniki retencyjne, lasy i wzniesienia. Przy dobrych warunkach obejrzymy niemal cały Kraków oraz Beskidy.
Stanowczo odradzam wspinania się po stromych zboczach jeśli ktoś nie czuje się na siłach.

Widoczne dwa "kopce" z punktami widokowymi.

Na szczycie punkt widokowy.

Na wzniesieniu po prawej kolejny punkt widokowy.

Dojazd jest dogodny, gdyż w okolicę kamieniołomu możemy się dostać kilkoma autobusami miejskimi i podmiejskimi, busami oraz pociągiem. Bez problemu znajdzie się też miejsce do zaparkowania dla zmotoryzowanych.


Zawsze przy zwiedzaniu podobnych miejsc apeluję o zachowanie szczególnej ostrożności, założenie odpowiedniego ubioru w tym obuwia oraz o nie nakłanianie do zwiedzania osób z lękiem wysokości lub innymi dolegliwościami, które zamiast uprzyjemnić wycieczkę mogą ją zepsuć.
Na teren kamieniołomu wchodzi się na własną odpowiedzialność. 

 

☕ Podobał Ci się ten post? Jeśli chcesz mnie wesprzeć, to możesz postawić mi symboliczną wirtualną kawę. Będzie mi bardzo miło i da mi to motywację do dalszego działania! 👇👇👇

Postaw wirtualną kawę ☕